نروژ در آستانه حذف کامل بنزینیها؛ ۹۶ درصد بازار خودرو برقی شد
نروژ که سالهاست بهعنوان پیشگام جهانی برقیسازی خودرو شناخته میشود، در سال ۲۰۲۵ رکوردی تاریخی به ثبت رساند. بر اساس آمار رسمی، خودروهای تمام برقی تقریباً تمام ثبتنامهای جدید این کشور را به خود اختصاص دادهاند؛ موضوعی که جایگاه نروژ را بهعنوان الگوی حذف خودروهای بنزینی و دیزلی بیش از هر زمان دیگری تثبیت میکند.
به گزارش خودران، طبق دادههای منتشرشده از سوی فدراسیون راههای نروژ (OFV)، در سال ۲۰۲۵ حدود ۹۵.۹ درصد از خودروهای جدید ثبتشده در این کشور به پیشرانه تمام برقی (BEV) مجهز بودهاند. این سهم در ماه دسامبر حتی به حدود ۹۸ درصد رسید؛ رقمی کمسابقه که فاصله نروژ با سایر کشورهای جهان را در مسیر برقیسازی بیش از پیش افزایش داده است.
برای درک بهتر این جهش، کافی است بدانیم سهم خودروهای برقی در بازار نروژ در سال ۲۰۲۴ معادل ۸۸.۹ درصد بود؛ رشدی که تنها در یک سال، حدود ۷ واحد درصد افزایش یافته است.
جهش فروش خودرو؛ تضاد نروژ با اروپا
در مجموع، ۱۷۹ هزار و ۵۴۹ دستگاه خودروی جدید در سال ۲۰۲۵ در نروژ به فروش رسید که نسبت به سال قبل افزایش چشمگیر ۴۰ درصدی را نشان میدهد. این رشد بالا، علاوه بر تقاضای پایدار برای خودروهای الکتریکی، ناشی از تلاش خریداران برای بهرهمندی از مشوقهای مالیاتی پیش از اعمال قوانین جدید بوده است.
این وضعیت در تضاد آشکار با بسیاری از کشورهای اروپایی قرار دارد؛ جایی که کاهش تقاضا برای خودروهای برقی، اتحادیه اروپا را وادار کرده تا اخیراً از برنامه ممنوعیت فروش خودروهای درونسوز از سال ۲۰۳۵ عقبنشینی کند.
تسلا در صدر؛ رشد همزمان برندهای چینی
در سال ۲۰۲۵، تسلا برای پنجمین سال متوالی پرفروشترین برند خودرویی نروژ شد. این خودروساز آمریکایی با سهم بازار ۱۹.۱ درصدی، بالاتر از فولکسواگن با ۱۳.۳ درصد و ولوو با ۷.۸ درصد قرار گرفت.
تسلا در این سال ۲۷ هزار و ۶۲۱ دستگاه خودرو در نروژ فروخت؛ رقمی که بیشترین فروش سالانه یک خودروساز در تاریخ این کشور محسوب میشود. بخش عمده این موفقیت به محبوبیت بالای مدل Y بازمیگردد، آن هم در شرایطی که برند تسلا در برخی بازارهای اروپایی تحت تأثیر واکنشهای منفی نسبت به مواضع سیاسی ایلان ماسک قرار داشته است.
در کنار تسلا، خودروهای ساخت چین نیز جایگاه پررنگتری در بازار نروژ پیدا کردهاند. سهم این خودروها در سال ۲۰۲۵ به ۱۳.۷ درصد رسید؛ در حالی که این رقم در سال قبل ۱۰.۴ درصد بود. در این میان، بیوایدی بیشترین نقش را ایفا کرده و فروش خود را در بازار نروژ بیش از دو برابر افزایش داده است.
مالیات، شتابدهنده بازار
نروژ از سال ۲۰۲۳ بهتدریج اخذ مالیات از خودروهای برقی را آغاز کرده و در ماه اکتبر اعلام شد از ابتدای ژانویه ۲۰۲۶، مالیات بر ارزش افزودهای تا سقف ۵ هزار دلار برای هر خودروی برقی اعمال خواهد شد. این تصمیم، موجی از ثبتنامهای زودهنگام را پیش از پایان سال ۲۰۲۵ رقم زد.
در همین راستا، مدیرعامل فورد نروژ در گفتوگو با رویترز اعلام کرده که این شرکت مسیر ارسال برخی خودروها را تغییر داده تا بتواند آنها را قبل از اجرای قوانین جدید وارد بازار نروژ کند.
سیاست تشویق و تنبیه؛ راز موفقیت نروژ
با وجود کاهش بخشی از مشوقهای مالی، دولت نروژ همزمان هزینه استفاده از خودروهای بنزینی و دیزلی را بهطور مستمر افزایش داده است. کریستینا بو، رئیس انجمن خودروهای برقی نروژ، تأکید میکند که موفقیت این کشور صرفاً حاصل معافیتهای مالیاتی نیست.
به گفته او، خودروهای درونسوز عملاً به سطحی از مالیات رسیدهاند که حضورشان در بازار توجیه اقتصادی ندارد. همین سیاست دوگانه، یعنی تشویق برقیها و تنبیه سوختهای فسیلی، موتور اصلی تحول بازار خودرو نروژ بوده است.
خودروهای درونسوز؛ حضوری محدود و خاص
خودروهای غیر برقی فروختهشده در سال ۲۰۲۵ عمدتاً به مدلهای خاص محدود بودهاند؛ از خودروهای مناسبسازیشده برای افراد دارای معلولیت گرفته تا خودروهای پلیس، امدادی و تعداد محدودی خودروی هیبریدی یا اسپرت.
در عین حال، خودروهای برقی با قیمت کمتر از ۳۰۰ هزار کرون نروژ (حدود ۳۰ هزار دلار) در سال ۲۰۲۶ همچنان از مالیات بر ارزش افزوده معاف خواهند بود؛ سیاستی که میتواند به بازگشت خودروهای کوچک و اقتصادی به بازار کمک کند.
بازگشت خودروهای کامپکت
مدیرعامل فورد نروژ معتقد است تغییرات جدید مالیاتی، زمینه احیای خودروهای جمعوجور را فراهم میکند؛ خودروهایی که پیشتر در نروژ و اروپا محبوبیت بالایی داشتند. اولفتوره هکنبی، مدیر شرکت Harald A. Moller و واردکننده برندهایی چون فولکسواگن، آئودی، اشکودا و کوپرا نیز اعلام کرده بسیاری از مدلهای جدید این برندها، حتی در کلاس کامپکت، بهصورت تمام برقی عرضه خواهند شد.
نروژ با ثبت سهم نزدیک به ۱۰۰ درصدی خودروهای برقی از بازار، نهتنها آینده صنعت خودرو را به نمایش گذاشته، بلکه نشان داده است چگونه ترکیب سیاستگذاری هوشمند، مالیات هدفمند و توسعه زیرساخت میتواند در مدتزمانی کوتاه، ساختار یک بازار بزرگ را دگرگون کند.