بازار خودرو در آستانه شلیک گلوله آخر تحریمها
با نزدیک شدن زمان اجرای مکانیزم ماشه و بازگشت تحریمهای بینالمللی، بازار خودرو ایران در وضعیت شکنندهای قرار گرفته است. کارشناسان هشدار میدهند که شدت و گستردگی محدودیتهای جدید، در صورت نبود مدیریت موثر، میتواند بهعنوان تیر خلاص به تولید، واردات و امید مردم برای خرید خودرو عمل کند.
به گزارش خودران، هرچند برخی کارشناسان بر بیتأثیری تحریمها بر صنعت خودروسازی ایران تأکید دارند، اما با مشاهده وضعیت امروز این صنعت، میتوان گفت اجرای مکانیزم ماشه و بازگشت تحریمهای شدید، به منزله شلیک گلوله آخر به بازار خودرو است.
مدت زیادی تا تحقق تهدید اروپا مبنی بر فعالسازی مکانیزم ماشه باقی نمانده و دستگاه دیپلماسی کمتر از یک هفته فرصت دارد تا مانع آن شود. برخی تحلیلها میگویند آثار این تحریمها در بلندمدت محدود خواهد بود و تنها یک شوک اولیه بر بازار وارد میکند. اما این دیدگاه عمدتاً بر تجربه دو دوره تحریم گذشته استوار است، در حالی که مکانیزم ماشه ماهیتی متفاوت دارد و به شورای امنیت سازمان ملل مرتبط میشود.
گستره اثرات مکانیزم ماشه
فعال شدن فرآیند «اسنپبک» منجر به تشدید محدودیتهای بانکی، اختلال در تبادلات مالی، فشارهای سیاسی و کاهش درآمدهای ارزی کشور خواهد شد. این روند احتمال افت ارزش پول ملی، افزایش قیمت ارز، رشد هزینههای تولید و بالا رفتن قیمت تمامشده خودرو را بالا میبرد.
نقش شرکای خارجی و چین
برخی تحلیلگران بیش از اندازه به ماندن شرکای چینی در ایران خوشبیناند؛ اما جامعیت تحریمی مکانیزم ماشه و تجربه همکاری چین در سالهای گذشته نشان میدهد که نمیتوان روی حضور پایدار آنها حساب ویژه باز کرد. شرکتهای بزرگ چینی در بازارهای جهانی دیگر فعال هستند و در صورت شدت گرفتن تحریمها، ایران از اولویت خارج خواهد شد.
تفاوت شرایط امروز با تحریمهای پس از ۹۷
برخلاف دوره تحریمهای پس از سال ۹۷، که خودروسازان اندکی از آثار مثبت برجام بهرهمند بودند، امروز صنعت خودرو با مشکلات نقدینگی، ارز، ثبت سفارش و تعرفههای سنگین مواجه است. زنجیره تولید و تامین قطعات ضعیف شده و تابآوری صنعت کاهش یافته است.
نتیجهگیری
بازار خودرو ایران اکنون شکنندهتر از گذشته است. اجرای مکانیزم ماشه، در صورت ناتوانی در مدیریت بحران، میتواند بهعنوان تیر خلاص به این صنعت و امید مردم برای خرید خودرو عمل کند.